Meditatie, Novi Sad (Servië), mei 2026

Verantwoordelijke opinie-leiders

De overdenking is deze keer eigenlijk ontstaan uit een ingezonden stuk voor het Reformatorisch Dagblad (RD). Met een zekere schroom reageerde ik namelijk op een artikel in het RD-Magazine, 25 april 2026, met de titel ‘De verantwoordelijkheid van opinieleiders’ ... 1) 1) Van de hand van prof. M.J. Kater (niet te verwarren met de Hersteld-hervormde ds. G. Kater).
Het artikel van Kater lijkt nadien (nog) een ander opschrift te hebben gekregen (door schrijver of redactie?), 27 april 2026: ‘Volwassen opinieleider weet waarin hij onverzettelijk of toegeeflijk moet zijn’, naar aanleiding van een citaat uit het boek van wijlen J. Overduin ‘Worden als een man’. Maar het is de vraag of dit de teneur van het artikel van Kater goed weergeeft… Trouwens dat is ook al de vraag bij de oorspronkelijke titel. . Het bevat op zichzelf heel behartenswaardige opmerkingen. En toch zat en zit het mij niet helemaal lekker…

Het artikel is naar aanleiding van de uitkomst van een dissertatie geschreven. Het gaat erover of reformatorische jongeren (PMM: je kunt ook zeggen: jongeren van christelijke origine) een volwassen generatie hebben die hen luisterend ontvangt en met wijsheid adviseert. Zulke opinieleiders kunnen een goede gids zijn. Oppassen voor zwart-wit denken en het verdacht maken van iedere nuance; en geen angstcultuur creëren, elkaar aanvaarden, Romeinen 14Romeinen 14¹ Aanvaard dan wie zwak is in het geloof, maar niet om over meningsverschillen te strijden. ² De een gelooft wel dat hij alles eten mag, maar wie zwak is, eet plantaardig voedsel. ³ Wie wel alles eet, moet hem niet minachten die niet alles eet. En wie niet alles eet, moet hem niet veroordelen die alles eet. God immers heeft hem aanvaard.
[..]¹⁰ U echter, wat oordeelt u uw broeder? Of ook u, wat minacht u uw broeder? Wij zullen immers allen voor de rechterstoel van Christus gesteld worden.¹¹ Want er staat geschreven: Zo waar als Ik leef, zegt de Heere: Voor Mij zal elke knie zich buigen, en elke tong zal God belijden. ¹² Zo zal dan nu ieder van ons voor zichzelf rekenschap geven aan God. ¹³ de broeder geen aanstoot of oorzaak tot struikelen te geven.
[..]¹⁹ Laten wij dus najagen wat de vrede en de onderlinge opbouw bevordert.; en niet te gauw iets duivelswerk noemen.
Dit is volgens mij wel ongeveer de teneur of hoofdlijn van het krantenartikel.

Nou niets verkeerds aan zou je zeggen. En toch…, kunnen wij namelijk al ‘oppassend voor zwart-wit denken’ en ‘nuancerend’ ook een andere angst creëren (ik voel die angst nu al een beetje in mij opkomen ... 2) 2) Gelukkig zegt Psalm 56, ik meen vers 4: Ten dage dat ik zal vrezen, zal ik op God vertrouwen. ‘Heere, ik leg mijn vrees op U, help mij op U te vertrouwen en wilt U mij bijstaan’. , de angst om nog, ja, in de sfeer van liefde, Gods Woord te durven laten spreken?

Opinie-leiders (let op het woordje ‘leider’ in het combinatiewoord) hebben toch ook de grote verantwoordelijkheid om onder Gods genade en zegen leiding te geven, namelijk overeenkomstig boven afgedrukte instructie van 2Tim. 3:16,17 (zie ook 2Tim. 4:1,22Timotheüs 4:1,2¹ Ik bezweer u, ten overstaan van God en de Heere Jezus Christus, Die levenden en doden zal oordelen bij Zijn verschijning en in Zijn Koninkrijk: ² predik het Woord. Volhard daarin, gelegen of ongelegen. Weerleg, bestraf, vermaan, en dat met alle geduld en onderricht.; vergelijk 2Kron. 18:132Kronieken 18:13¹³ Maar Micha zei: Zo waar de HEERE leeft, wat mijn God zegt, dat zal ik spreken.) en gelovigen te vormen en hen nuttige instrumenten van God te laten worden.

En over duivelswerk gesproken: we moeten niet vergeten dat we toch wel degelijk een geestelijke strijd (te) voeren (hebben), Efeze 6, waarin we ondermeer krijgen aangereikt het omgorden van onze middel met de waarheid, vers 14, en het aannemen van het zwaard van de Heilige Geest, dat is: Gods Woord’, vers 17. ... 3) 3) Ik moet ook nog denken aan het antwoord dat Simon Petrus geeft, als de Heere Jezus op een bepaald moment de discipelen (de twaalve) vraagt of ook zij, net als vele anderen, Hem maar niet willen verlaten, Joh. 6:67-69:
Heere, naar wie zullen wij heengaan? U hebt woorden van eeuwig leven. En wij hebben geloofd en erkend dat U de Christus bent, de Zoon van de levende God.
Vergelijk Mt. 16:16vMattheüs 16:15-19¹⁵ Hij zei tegen hen: Maar u, wie zegt u dat Ik ben? ¹⁶ Simon Petrus antwoordde en zei: U bent de Christus, de Zoon van de levende God. ¹⁷ En Jezus antwoordde en zei tegen hem: Zalig bent u, Simon Barjona, want vlees en bloed hebben u dat niet geopenbaard, maar Mijn Vader, Die in de hemelen is. ¹⁸ En Ik zeg u ook dat u Petrus bent, en op deze petra zal Ik Mijn gemeente bouwen, en de poorten van de hel zullen haar niet overweldigen. ¹⁹ En Ik zal u de sleutels van het Koninkrijk der hemelen geven; en wat u bindt op de aarde, zal in de hemelen gebonden zijn; en wat u ontbindt op de aarde, zal in de hemelen ontbonden zijn..

Laten wij dan in zachtmoedige liefde en gevoelige wijsheid Gods Woord vrijmoedig (blijven) spreken. En als je je naaste echt lief hebt, is dat toch juist je intentie en streven.

Door omstandigheden kon helaas het ingezonden stuk niet worden geplaatst. ... 4) 4) Al kon het dus niet in de krant worden opgenomen, naderhand kreeg ik (eerder stond ik daar niet bij stil) de gedachte of ingeving dat het goed zou zijn om het om te bouwen tot een overdenking op de website, want best belangrijk. Ik gaf nog wel aan de opinieredacteur te kennen het op prijs te stellen dat de (hoofd-) redactie van de krant mijn ingezonden stuk onder ogen zou krijgen en onder gebed over de inhoud zou nadenken. Immers De boodschap erin verwoord was tegelijk voor hen een signaal om de heldere Bijbelse boodschap (God spreekt) niet door al het nuanceren, hoe liefdevol ook bedoeld, te laten verzwakken. ... 5) 5) Natuurlijk behoort een christelijke krant, die het RD wil zijn, ook journalistieke integriteit te leveren (hoe zit de feiten-vork in de nieuws-steel en hoe laten we mensen in hun waarde). Maar het fundamentele verschil met andere kranten mag door Gods genade toch zijn dat er ‘naast’ de journalistieke feiten en waarheidsvinding, feiten en beschouwingen op tafel komen die gesproken worden door de levende God: Bijbelse waarheden, een stromende fontein van openbaring van de levenwekkende God.

Laten dus ‘opinie-leiders’ als predikanten, oudsten (ouderlingen), jeugdleiders, etcetera, bovenstaande biddend ter harte nemen en de boodschap van 2Tim. 3:16,172Timotheüs 3:14-17¹⁴ Blijft u echter bij wat u geleerd hebt en waarvan u verzekerd bent, omdat u weet van wie u het geleerd hebt, ¹⁵ en u van jongs af de heilige Schriften kent, die u wijs kunnen maken tot zaligheid, door het geloof dat in Christus Jezus is. ¹⁶ Heel de Schrift is door God ingegeven en is nuttig om daarmee te onderwijzen, te weerleggen, te verbeteren en op te voeden in de rechtvaardigheid, ¹⁷ opdat de mens die God toebehoort, volmaakt zou zijn, tot elk goed werk volkomen toegerust., of beter vanaf vers 15, op zich laten inwerken en in hun leven door laten werken.

‘Heere, wilt U inderdaad de inhoud van genoemd Bijbelgedeelte in hen (en ons!) uitwerken en help hen dat ze dat al leidinggevend aan ons mogen doorgeven, 2Tim. 4:1,22Timotheüs 4:1,2¹ Ik bezweer u, ten overstaan van God en de Heere Jezus Christus, Die levenden en doden zal oordelen bij Zijn verschijning en in Zijn Koninkrijk: ² predik het Woord. Volhard daarin, gelegen of ongelegen. Weerleg, bestraf, vermaan, en dat met alle geduld en onderricht.! Zegent U toch ook christelijke redacteuren en programma-makers van respectievelijk kranten, bladen en podcast-, radio-, TV-uitzendingen, in hun verantwoordelijke opiniewerk!’